Γράφει η Ευσταθία
βιβλία καίγονται
Pin It

Δεν ξέρω αν θα το βρείτε ενδιαφέρον αυτό το θέμα. Η αλήθεια είναι όμως ότι εμένα από τότε που το ανακάλυψα με συγκινεί βαθύτατα και θα ήθελα να το μοιραστώ μαζί σας . Έκανα λοιπόν μια βουτιά στην ιστορία –απ’ αυτές τις ωραίες- πήγα στο Παρίσι του 19ου αιώνα και συνάντησα έναν αξιοθαύμαστο άνθρωπο. Αλλά ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή.

Εκεί που έψαχνα να βρώ τα κείμενα ενός μοναχού του 7ου αιώνα, του Ισαάκ του Σύρου, στο διαδίκτυο, έπεσα πάνω στην θρυλική «Πατρολογία του Μίγκ». Το όνομα «Μίγκ» που εκ των υστέρων βλέποντάς το γραμμένο στα γαλλικά (Jacques- Paul –Migne) κατάλαβα ότι το προφέραμε και λάθος, με έκανε να ανελκύσω από τα βάθη της μνήμης μου την ανέμελη κι ευτυχισμένη περίοδο των σπουδών μου στη θεολογική σχολή όταν σε καθημερινή βάση αναφερόμαστε σ’ αυτή την «Πατρολογία του Μίγκ». Η Πατρολογία είναι μια τεράστια συλλογή από θεολογικά κείμενα κατά βάσιν, Πατέρων της ελληνικής Ορθόδοξης εκκλησίας, που ξεκινάει από τον 10 αι μ.Χ. και φτάνει μέχρι τον 15ο αιώνα. Κάποιος λοιπόν σκέφτηκε να κάνει αυτό το τιτάνιο έργο ,να μαζέψει αυτά τα κείμενα σε μια συλλογή. Αυτός ήταν ο Μιν. Αλλά ποιός κρυβόταν πίσω από αυτό το όνομα; Ποτέ δεν αναρωτηθήκαμε τότε. Κι ούτε μας εξήγησε κανείς. Άλλωστε, σ’εκείνες τις ηλικίες ,οι περισσότεροι (βάζω και τον εαυτό μου μέσα) δεν δίναμε και πολύ σημασία στην Πατρολογία- άλλα ζητήματα μας έκαιγαν...

Και νά που μετά από τόσα χρόνια, ένα Ψυχοσάββατο (τυχαίο;) ξανασυνάντησα τον Ζακ Πωλ Μιν μαθαίνοντας την πονεμένη του ιστορία, μια ιστορία που δεν ενδιέφερε κανέναν και δεν συγκίνησε κανέναν ως τα τώρα. Και συνειδητοποίησα γι’ ακόμα μια φορά ότι πίσω από τα τεράστια έργα κρύβονται αφανείς ήρωες που μοχθούν ,που υποφέρουν ,που στερούνται και αιμορραγούν χωρίς καμία αναγνώριση τί κι αν πάνω στο έργο τους πολλές φορές βασίζονται ολόκληροι επιστημονικοί κλάδοι. Κι αυτοί οι ήρωες είναι οι εκδότες.

Ο αββάς Μιν λοιπόν ήταν ένας καθολικός ιερέας , δημοσιογράφος, εκδότης και τυπογράφος θρησκευτικών βιβλίων. Γεννήθηκε το 1800 στη γαλλική επαρχία της Ωβέρνης-Ρον-Αλπ. Είχε κάνει σπουδές στη θεολογία και αγαπούσε το διάβασμα. Άνοιξε στο Παρίσι ένα τυπογραφείο και άρχισε να εκδίδει περιοδικά και θρησκευτικά βιβλία. Στόχος του να γίνει προσβάσιμη η θεολογική γνώση στον απλό λαό. Έτσι συνέλαβε την μεγαλειώδη ιδέα να συλλέξει τα σπουδαιότερα θεολογικά κείμενα των λατίνων και των ελλήνων πατέρων της εκκλησίας σε δύο συλλογές. Σύντομα έγινε επικεφαλής μιας μεγάλης εγκατάστασης στο Παρίσι το οποίο ονόμασε «Καθολικά εργαστήρια» , στην οποία περισσότεροι από 300 εργαζόμενοι τεχνίτες βιβλιοδέτες, τυπογράφοι κλπ δούλευαν χωρίς σταματημό. Γιατί ο Ζακ Πωλ Μιν είχε ενθουσιασμό, είχε όραμα. Είχε πάθος και απέραντη αγάπη γι αυτό που έκανε. Αυτό που λέμε μεράκι. Έτσι λοιπόν, μέχρι το 1866 είχε ολοκληρωθεί ένα μνημειώδες έργο: η Patrologiae cursus completus του J. P. Migne που αποτελείτο από εκατοντάδες τόμους και περιελάμβανε την Patrologia Graeca και την Patrologia Latina. Και το κυριώτερο, σε σχετικά φτηνές τιμές για να έχει πρόσβαση στο έργο ο απλός κόσμος.

Πώς αμείφθηκε όμως αυτός ο παπάς για αυτήν την τεράστια προσφορά του στην γνώση και στην επιστήμη αλλά και στην πίστη; Η πρώτη αντίδραση ήταν να «στραβώσει» η καθολική εκκλησία και ο πάπας Πίος ο 9ος που ήδη τον έβλεπε με μισό μάτι χρόνια πριν. Έτσι επέβαλε κυρώσεις στον άμοιρο αββά που τόλμησε να κάνει προσβάσιμη αυτή τη γνώση στους πολλούς ενώ κατά τη γνώμη του έπρεπε να είναι διαθέσιμη μόνο για ολίγους και εκλεκτούς. Επιπλέον απαγόρευσε στον κλήρο να αγοράζει τα βιβλία του αββά Μιν με χρήματα των ενοριών του. Το αποκορύφωμα της τραγωδίας : Μια παγωμένη νύχτα του Φλεβάρη του 1868 το αγαπημένο του τυπογραφείο τυλίχθηκε στις φλόγες «από άγνωστη αιτία». Η ζημιά ανυπολόγιστη. Η ασφαλιστική εταιρεία δεν τον αποζημίωσε ποτέ. Και το χειρότερο: Οι μήτρες των έργων είχαν πια χαθεί. Ευτυχώς τα έργα είχαν διασωθεί σε διάφορα μέρη του κόσμου. Ένας άλλος εκδοτικός οίκος (Garnier Frères) πήρε τα δικαιώματα των εκδόσεών του.
Φαντάζομαι τις εφιαλτικές στιγμές που πέρασε όταν έβλεπε το τυπογραφείο του κι αυτή τη δουλειά χρόνων να παραδίδονται στις φλόγες μπροστά στα μάτια του.

Ο αββάς πέθανε το 1875 μόνος και ξεχασμένος . Πολύ λίγο γνωστός στη χώρα του. Τουλάχιστον, ένας δρόμος και μια πλατεία στο Παρίσι φέρουν το όνομά του. Εγώ όμως , που τον γνώρισα τώρα ήθελα να του πω ένα μεγάλο «ευχαριστώ». Και μαζί μ’ αυτόν σε όλους τους εκδότες της ιστορίας, τους αφανείς ήρωες που ποιούν το πιο ουσιώδες έργο αθόρυβα και διακριτικά. Αλλά θέλω επίσης να του πω και μια «συγγνώμη» . Μια «συγγνώμη» εκ μέρους όλων ημών που αναφέραμε το όνομά του χωρίς να μας ενδιαφέρει να μάθουμε τίποτα γι αυτόν. Που δεν μας περίσσεψε ποτέ-λόγω άγνοιας- λίγη ευγνωμοσύνη γι αυτόν. Οφείλει η θεολογική σχολή να τού κάνει ένα αφιέρωμα εμπεριστατωμένο1 και να επανορθώσει αυτή τη μεγάλη παράλειψη2, όπως αρμόζει σε ένα σπουδαίο και μοναδικού κύρους στον κόσμο πανεπιστημιακό ίδρυμα. Επίσης, τού οφείλει τουλάχιστον ένα περιποιημένο τρισάγιο στη μνήμη του καλλιεργώντας τις ψυχικές δεξιότητες των πιστών που είναι η τρυφερότητα, η ευγνωμοσύνη, η αγάπη.


1. Τις λίγες πληροφορίες για τον Αββά Μιν τις βρήκα από τη γαλλική βικιπαίδεια. https://fr.wikipedia.org/wiki/Jacques-Paul_Migne
2. Το λέω με επιφύλαξη γιατί δεν γνωρίζω να έχει γίνει κάτι τέτοιο. Στον επίσημο ιστοχώρο του κέντρου πατερικών εκδόσεων δεν υπάρχει καμία πληροφορία για εκείνον. https://patrologiagraeca.org/patrologia/el/elliniki-patrologia.html


Ευσταθία

  Επισκεφτείτε το κανάλι της Ευσταθίας στο Youtube 


Ημερολόγιο Εκδηλώσεων

Σεπτέμβριος   2021
Δ Τ Τ Τ Π Σ Κ
    1 2 3 4 5
6 7 8 9 10 11 12
13 14 15 16 17 18 19
20 21 22 23 24 25 26
27 28 29 30      

ΒΙΒΛΙΑ | ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ

Το λιμάνι στην ομίχλη - Simenon Georges

Διαβάστε

Επιλογές από τη Βιβλιοθήκη

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5
  • 6
  • 7
  • 8
  • 9

Γράφουν - Συνεργάζονται

Ντόρα Ρίζου
Τάκης Σιμώτας
Βασίλης Κατσικονούρης
Ευσταθία
Γιώργος Τζιουβάρας Tenorman
Νίκη Μαυροειδή
Δημήτρης Κοτάκος
Βαγγέλης Γαροφάλλου
Μιχάλης Ρίζος
Ροδιανός Αντωνακόπουλος